SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLİK VE

YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK KANUNU

GENEL TEBLİĞİ

(SIRA NO: 49)

Resmî Gazete Tarihi: 30.12.2025 Resmî Gazete Sayısı: 33123  

BİRİNCİ BÖLÜM

Başlangıç Hükümleri

Amaç

MADDE 1- (1) Bu Tebliğin amacı, gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin; 31/12/1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile 13/6/2006 tarihli ve 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu uyarınca verilen gelir ve kurumlar vergisi beyannamelerinde yer alan istisna, indirim ve uygulamalardan yararlanabilmeleri ile 5520 sayılı Kanunda düzenlenen yerel ve küresel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi uygulamasına ilişkin işlemlerinin yeminli mali müşavirlerce düzenlenmiş tasdik raporu ibraz şartına bağlanması, ayrıca bu raporlara ilişkin usul ve esaslarının belirlenmesidir.

Mevzuat düzenlemeleri

MADDE 2- (1) 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 227 nci maddesinde;

“Hazine ve Maliye Bakanlığı:

…

2. Vergi kanunlarında yer alan muafiyet, istisna, yeniden değerleme, zarar mahsubu ve benzeri hükümlerden yararlanılmasını Hazine ve Maliye Bakanlığınca belirlenen şartlara uygun olarak yeminli mali müşavirlerce düzenlenmiş tasdik raporu ibraz edilmesi şartına bağlamaya,

3. Vergi kanunları kapsamındaki yeminli mali müşavirlik tasdik işlemlerini elektronik ortamda gerçekleştirmeye ve tasdike konu işlemleri mükellef grupları, faaliyet ve tasdik konuları itibarıyla ayrı ayrı belirlemeye ve uygulatmaya,

Bu uygulamalara ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkilidir.”

hükmü ile,

1/6/1989 tarihli ve 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununun 12 nci maddesinin ikinci fıkrasında;

“Yeminli malî müşavirlerin tasdik edecekleri belgeler, tasdik konuları ile tasdike ilişkin usul ve esaslar; gerçek ve tüzelkişilerin mükellefiyet şekilleri, iş kolları ve ciroları, döviz kazandırıcı işlemleri, ithalat ve ihracatları, yatırımın miktarları ve nevileri ile belgelerin ibraz edileceği merciler esas alınmak suretiyle Hazine ve Maliye Bakanlığınca çıkarılacak yönetmeliklerle belirlenir.”

hükmü yer almaktadır.

Söz konusu hükümlerin verdiği yetkiye istinaden 2/1/1990 tarihli ve 20390 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yeminli Mali Müşavirlerin Tasdik Edecekleri Belgeler, Tasdik Konuları ve Tasdike İlişkin Usul ve Esaslar Hakkındaki Yönetmeliğin 7 nci maddesinin (A) bendi ile gelir vergisi yönünden yıllık gelir vergisi beyannameleri ve bunlara ekli mali tablolar ve bildirimler, (B) bendi ile kurumlar vergisi yönünden yıllık kurumlar vergisi beyannameleri ve bunlara ekli mali tablolar ve bildirimler, (G) bendi ile ise mali mevzuatta yer alan teşvik, indirim, istisna ve muafiyetler ile ilgili işlemler tasdik kapsamına alınmış olup anılan maddenin son fıkrasında da;

“Tasdik işlemi yapılırken aranacak asgari bilgi, şekil şartları ile tasdike ilişkin diğer usul ve esaslar Bakanlıkça çıkartılacak tebliğlerle belirlenir. Yukarıda belirtilen konuların ve belgelerin tasdikine ilişkin olarak Bakanlıkça tebliğ çıkartılmadıkça, yeminli mali müşavirler bu konu ve belgelerle ilgili olarak tasdik işlemi yapamazlar.”

düzenlemesine yer verilmiştir.

İKİNCİ BÖLÜM

Gelir Vergisi İstisna, İndirim ve Uygulamalarına İlişkin Tasdik

Tasdikin amacı

MADDE 3- (1) Gelir vergisi istisna, indirim ve uygulamalarına ilişkin yeminli mali müşavirlerce yapılacak tasdikin amacı, mükelleflerin 193 sayılı Kanun ve ilgili diğer mevzuat kapsamında yıllık gelir vergisi beyannamelerinde yer verilen istisna, indirim ve uygulamalardan yararlanabilmeleri için defter kayıtlarına dayanak teşkil eden belgelerin, ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak düzenlenip düzenlenmediği ile gerçek durumu yansıtıp yansıtmadığının, hesaplamaların doğru beyan edilip edilmediğinin, istisna, indirim ve uygulamalara ilişkin belirtilen şartları sağlayıp sağlamadıklarının, hasılat veya kazançların ilgili mevzuatın öngördüğü biçimde ve sürede elde edilip edilmediğinin tespit edilerek istisna, indirim ve uygulama nedeniyle vergi dışı tutulan işlemlerin ve tutarların belirlenmesidir.

Tasdikin kapsamı

MADDE 4- (1) Gelir vergisi mükelleflerinin, 193 sayılı Kanun ve ilgili diğer mevzuat kapsamında gelir vergisi beyannamelerinde yer verilen istisna, indirim ve uygulamalara ilişkin aşağıdaki işlemlerini, yeminli mali müşavirlere tasdik ettirmeleri zorunluluğu getirilmiştir.

(2) Birinci ve üçüncü fıkralar uyarınca tasdik zorunluluğu getirilen istisna, indirim ve uygulamalar aşağıdaki gibidir:

(3) 193 sayılı Kanun uyarınca, vergilendirme dönemi olarak takvim yılını kullanan mükelleflerin 2025 takvim yılı ve izleyen vergilendirme dönemlerine, özel hesap dönemine tabi olan mükelleflerin ise 2025 takvim yılında başlayan özel hesap dönemi ve izleyen özel hesap dönemlerine uygulanmak üzere; mükelleflerin verecekleri yıllık gelir vergisi beyannamesinin ilgili satırında beyan ettikleri;

a) Beyannamenin (Beyanname Düzenleme Programı-BDP) “Beyan Edilecek Gelirden İndirim” başlıklı bölümünde yer alan “Diğer İndirimler” satırı ile “İstisna Edilen Kazançlara İlişkin Bildirim” başlıklı bölümünde yer alan “Diğer İstisnalar” satırı dışında; beyannamede müstakil satırı bulunan ve ikinci fıkrada sayılan her biri itibarıyla 500.000 Türk Lirasını aşan istisna ve indirimlerinin,

b) (a) bendinde belirtilen her bir istisna ve indirimin, aynı bentte belirlenen tutarı aşmaması ancak birden fazla istisna ve indirim toplamının 1.000.000 Türk Lirasını aşması halinde tümünün,

c) Beyannamenin gerek “Beyan Edilecek Gelirden İndirim” başlıklı bölümünde yer alan “Diğer İndirimler” satırına, gerekse “İstisna Edilen Kazançlara İlişkin Bildirim” başlıklı bölümünde yer alan “Diğer İstisnalar” satırına yazılan tutarın 1.000.000 Türk Lirasını aşması ya da bu iki satıra yazılan tutarların toplamının yine aynı tutarı aşması halinde istisna ve indirimlerin tümünün,

ç) (a) ve (c) bentlerinde belirtilen satırlara yazılan tutarların toplamının 1.000.000 Türk Lirasını aşması halinde tümünün,

d) 5520 sayılı Kanunun 32/A maddesi kapsamındaki indirimli gelir vergisi uygulamasında ise tutar sınırı olmaksızın vergi indiriminin,

ilgili mevzuat hükümlerine uygun olduğunun yeminli mali müşavirler tarafından düzenlenen tasdik raporu ile tasdik edilmesi zorunludur.

(4) Bakanlığımızca farklı bir tutar belirlenmediği takdirde, üçüncü fıkrada belirlenen tutarlar izleyen yıllarda, her yıl yeniden değerleme oranının yarısı oranında artırılmak suretiyle hesaplanır. Bu şekilde belirlenen tutarın 10.000 Türk Lirasını aşmayan kısımları dikkate alınmaz.

(5) Üçüncü fıkrada belirlenen tutarları aşmayan veya tasdiki zorunlu olmayan istisna, indirim ve uygulamalardan yararlanan mükellefler diledikleri takdirde, bu Tebliğde belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde, işlemlerini yeminli mali müşavirlere tasdik ettirebilirler.

Gelir vergisi istisna, indirim ve uygulama tasdik raporları

MADDE 5- (1) Mükelleflerin, istisna, indirim ve uygulama yoluyla vergi dışı tutulan işlemlerinin ilgili mevzuat hükümlerine uygun olduğu, yeminli mali müşavirler tarafından düzenlenen gelir vergisi istisna, indirim ve uygulama tasdik raporları ile tasdik edilecektir.

(2) Bu Tebliğ uyarınca tasdiki zorunlu işlemlere ilişkin düzenlenen tasdik raporlarının ilgili takvim yılı gelir vergisi beyannamesi ile birlikte veya bu beyannamenin verilme süresinin bitimini takip eden iki ay içerisinde, 1/6/2019 tarihli ve 30791 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yeminli Mali Müşavirlik Tasdik Raporlarının Elektronik Ortamda Gönderilmesi Hakkında Genel Tebliğ (Sıra No: 1) ile bu konudaki diğer düzenlemeler uyarınca dijital vergi dairesi üzerinden elektronik ortamda gönderilmesi zorunludur.

(3) Yıllık gelir vergisi beyannameleri ve eklerinin tasdikine ilişkin (tam tasdik) sözleşme düzenleyerek beyannamelerini tasdik ettiren mükelleflerin, haklarında düzenlenecek tam tasdik raporlarının ayrı bir bölümünde söz konusu indirim, istisna veya uygulamalara ilişkin bu Tebliğ ekindeki rapor dispozisyonunda yer alan hususlara yer verilmesi şartıyla tasdik kapsamındaki işlemleri için ayrıca rapor ibraz etmelerine gerek bulunmamaktadır.

Gelir vergisi istisna, indirim ve uygulama tasdik raporlarında bulunması gereken asgari bilgiler

MADDE 6- (1) Yeminli mali müşavirlerce düzenlenecek gelir vergisi istisna, indirim ve uygulama tasdik raporlarının, mükelleflerin ilgili dönem beyannamesine ilişkin bilgileri de içermesi kaydıyla aşağıdaki hususları ihtiva etmesi gerekir:

a) Yasal defterlerin tasdikine ilişkin bilgiler; defter kayıtlarına dayanak teşkil eden belgelerin ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak düzenlenip düzenlenmediği ve gerçek durumu yansıtıp yansıtmadığı.

b) İstisna, indirim ve uygulamalara ilişkin mevzuat ile mükelleflerin bu hususlardan yararlanacak şartları sağlayıp sağlamadığı ve ana sözleşmesindeki buna ilişkin bilgiler ile söz konusu indirim ve istisnalara yönelik hesaplamaların doğru beyan edilip edilmediği.

c) İstisna, indirim ve uygulamalara konu olan hasılat veya kazançların ilgili mevzuatın öngördüğü biçimde ve sürede elde edilip edilmediği.

ç) Söz konusu harcama, maliyet, hasılat ve kazançların gerçek tutarlarının ilgili mevzuatın öngördüğü biçimde belgelendirilip belgelendirilmediği, doğru olarak tespit edilip edilmediği, gerektiği hallerde istisna, indirim ve uygulamalardan yararlanacaklara verilecek payların dikkate alınıp alınmadığı.

d) 193 sayılı Kanun, gelir vergisi genel tebliğleri ve ilgili diğer mevzuat hükümlerine uyulup uyulmadığı.

(2) Birinci fıkra kapsamında yapılan tespitler, konuları itibarıyla raporlarda ayrı ayrı yer alır. Tasdik raporlarında ayrı başlıklar halinde istisna, indirim ve uygulamalar itibarıyla mükelleflerin yararlanacağı vergi dışı bırakılan tutarların hesaplanma şekline açık bir biçimde yer verilir.

(3) Gelir vergisi istisna, indirim ve uygulama tasdik raporları, Ek-1’i oluşturan rapor kapağı ve Ek-2’yi oluşturan rapor dispozisyonunda yer alan hususlara uygun olarak hazırlanır. Rapor içeriği itibarıyla rapor dispozisyonunda yer alan hususlar ayrı ayrı belirtilir. Bu Tebliğde (rapor dispozisyonu dâhil) sözü edilen konular, mükellefin kayıt ve belge tarih ile numaraları da belirtilmek suretiyle açıklanır. Gerekli tespitler ve inceleme kanıtları raporun eklerini oluşturur.

(4) Gelir vergisi istisna, indirim ve uygulama tasdik raporlarının “Sonuç” bölümünde, bu Tebliğde belirtilen konuların incelenip incelenmediği, fiili durum ile muhasebe kayıtlarının uygun olup olmadığı, istisna, indirim ve uygulama yoluyla vergi dışı tutulan işlemlerin ilgili mevzuata uygun olup olmadığı hususlarına yer verilerek istisna, indirim ve uygulama hükümlerinden yararlandırılacak tutarlar konuları itibarıyla ayrı ayrı belirtilir.

(5) Yeminli mali müşavirler, birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarda belirtilen hususlarla ilgili olarak yapacakları incelemelerde, Yeminli Mali Müşavirlerin Tasdik Edecekleri Belgeler, Tasdik Konuları ve Tasdike İlişkin Usul ve Esaslar Hakkındaki Yönetmeliğin kanıt toplama ve denetim teknikleri ile ilgili hükümlerine uymakla yükümlüdür.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Kurumlar Vergisi İstisna, İndirim ve Uygulamalarına İlişkin Tasdik

Tasdikin amacı

MADDE 7- (1) Kurumlar vergisi istisna, indirim ve uygulamalarına ilişkin yeminli mali müşavirlerce yapılacak tasdikin amacı, mükelleflerin 5520 sayılı Kanun ve ilgili diğer mevzuat kapsamında kurumlar vergisi beyannamelerinde yer verilen istisna, indirim ve uygulamalardan yararlanabilmeleri için defter kayıtlarına dayanak teşkil eden belgelerin, ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak düzenlenip düzenlenmediği ile gerçek durumu yansıtıp yansıtmadığının, hesaplamaların doğru beyan edilip edilmediğinin, istisna, indirim ve uygulamalara ilişkin belirtilen şartları sağlayıp sağlamadıklarının, hasılat veya kazançların ilgili mevzuatın öngördüğü biçimde ve sürede elde edilip edilmediğinin tespit edilerek istisna, indirim ve uygulama nedeniyle vergi dışı tutulan işlemlerin ve tutarların belirlenmesidir.

Tasdikin kapsamı

MADDE 8- (1) Kurumlar vergisi mükelleflerinin, 5520 sayılı Kanun ve diğer mevzuat kapsamında kurumlar vergisi beyannamelerinde yer verilen istisna, indirim ve uygulamalara ilişkin aşağıdaki işlemlerini, yeminli mali müşavirlere tasdik ettirmeleri zorunluluğu getirilmiştir.

(2) Birinci ve üçüncü fıkralar uyarınca tasdik zorunluluğu getirilen istisna, indirim ve uygulamalar aşağıdaki gibidir.

(3) 5520 sayılı Kanun uyarınca, hesap dönemi olarak takvim yılını kullanan mükelleflerin 2025 yılı ve izleyen hesap dönemlerine, özel hesap dönemine tabi olan mükelleflerin ise 2025 takvim yılında başlayan özel hesap dönemi ve izleyen özel hesap dönemlerine uygulanmak üzere; mükelleflerin verecekleri kurumlar vergisi beyannamesinin ilgili satırında beyan ettikleri;

a) Beyannamenin (Beyanname Düzenleme Programı-BDP) “Zarar Olsa Dahi İndirilecek İstisna ve İndirimler” başlıklı bölümünde yer alan “Diğer İndirimler ve İstisnalar” satırı ile “Kazancın Bulunması Halinde İndirilecek İstisna ve İndirimler” başlıklı bölümünde yer alan “Diğer İndirimler” satırı dışında; beyannamede müstakil satırı bulunan ve ikinci fıkrada sayılan her biri itibarıyla 500.000 Türk Lirasını aşan istisna ve indirimlerinin,

b) (a) bendinde belirtilen her bir istisna ve indirimin, aynı bentte belirlenen tutarı aşmaması ancak birden fazla istisna ve indirim toplamının 1.000.000 Türk Lirasını aşması halinde tümünün,

c) Beyannamenin gerek “Zarar Olsa Dahi İndirilecek İstisna ve İndirimler” başlıklı bölümünde yer alan “Diğer İndirimler ve İstisnalar” satırına, gerekse “Kazancın Bulunması Halinde İndirilecek İstisna ve İndirimler” başlıklı bölümünde yer alan “Diğer İndirimler” satırına yazılan tutarın 1.000.000 Türk Lirasını aşması ya da bu iki satıra yazılan tutarların toplamının yine aynı tutarı aşması halinde istisna ve indirimlerin tümünün,

ç) (a) ve (c) bentlerinde belirtilen satırlara yazılan tutarların toplamının 1.000.000 Türk Lirasını aşması halinde tümünün,

d) 5520 sayılı Kanunun 32 nci maddesinin altı, yedi ve sekizinci fıkraları kapsamındaki kurumlar vergisi oranının indirimli uygulamalarında, yararlanılan toplam vergi indiriminin 200.000 Türk Lirasını aşması halinde tümünün,

e) 5520 sayılı Kanunun 32/A maddesi kapsamındaki indirimli kurumlar vergisi uygulaması ile aynı Kanunun ek 1 ila ek 13 ve geçici 17 nci maddeleri kapsamındaki yerel ve küresel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi uygulamasında ise tutar sınırı olmaksızın hesaplanan tutarların,

ilgili mevzuat hükümlerine uygun olduğunun yeminli mali müşavirler tarafından düzenlenen tasdik raporu ile tasdik edilmesi zorunludur.

(4) Bakanlığımızca farklı bir tutar belirlenmediği takdirde, üçüncü fıkrada belirlenen tutarlar izleyen yıllarda, her yıl yeniden değerleme oranının yarısı oranında artırılmak suretiyle hesaplanır. Bu şekilde belirlenen tutarın 10.000 Türk Lirasını aşmayan kısımları dikkate alınmaz.

(5) Üçüncü fıkrada belirlenen tutarları aşmayan veya tasdiki zorunlu olmayan istisna, indirim ve uygulamalardan yararlanan mükellefler diledikleri takdirde, bu Tebliğde belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde, işlemlerini yeminli mali müşavirlere tasdik ettirebilirler.

(6) 233 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine tabi kamu iktisadi teşebbüsleri ile bunlara ait müesseselerin, bu Tebliğ kapsamındaki işlemlerinin ilgili mevzuat hükümlerine uygun olduğunun yeminli mali müşavirlere tasdik ettirilmesi mecburiyeti bulunmamaktadır.

Kurumlar vergisi istisna, indirim ve uygulama tasdik raporları

MADDE 9- (1) Mükelleflerin, istisna, indirim ve uygulama yoluyla vergi dışı tutulan işlemlerinin ilgili mevzuat hükümlerine uygun olduğu, yeminli mali müşavirler tarafından düzenlenen kurumlar vergisi istisna, indirim ve uygulama tasdik raporları ile tasdik edilecektir.

(2) Bu Tebliğ uyarınca tasdiki zorunlu işlemlere ilişkin düzenlenen tasdik raporlarının ilgili hesap döneminin kurumlar vergisi beyannamesi ile birlikte veya bu beyannamenin verilme süresinin bitimini takip eden iki ay içerisinde, Yeminli Mali Müşavirlik Tasdik Raporlarının Elektronik Ortamda Gönderilmesi Hakkında Genel Tebliğ (Sıra No:1) ile bu konudaki diğer düzenlemeler uyarınca dijital vergi dairesi üzerinden elektronik ortamda gönderilmesi zorunludur.

(3) 1/1/2025 tarihinden itibaren elde edilen kazançlara uygulanmak üzere, 5520 sayılı Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinin (4) numaralı alt bendindeki istisna için düzenlenen tasdik raporlarının ilgili hesap döneminin kurumlar vergisi beyannamesi ile birlikte veya bu beyannamenin verilme süresinin bitimini takip eden üç ay içerisinde dijital vergi dairesi üzerinden elektronik ortamda gönderilmesi zorunludur.

(4) Kurumlar vergisi beyannameleri ve eklerinin tasdikine ilişkin (tam tasdik) sözleşme düzenleyerek beyannamelerini tasdik ettiren mükelleflerin, haklarında düzenlenecek tam tasdik raporlarının ayrı bir bölümünde söz konusu indirim, istisna veya uygulamalara ilişkin bu Tebliğ ekindeki rapor dispozisyonunda yer alan hususlara yer verilmesi şartıyla, tasdik kapsamındaki işlemleri için ayrıca rapor ibraz etmelerine gerek bulunmamaktadır.

Kurumlar vergisi istisna, indirim ve uygulama tasdik raporlarında bulunması gereken asgari bilgiler

MADDE 10- (1) Yeminli mali müşavirlerce düzenlenecek kurumlar vergisi istisna, indirim ve uygulama tasdik raporlarının, mükelleflerin ilgili dönem beyannamesine ilişkin bilgileri de içermesi kaydıyla aşağıdaki hususları ihtiva etmesi gerekir:

a) Yasal defterlerin tasdikine ilişkin bilgiler; defter kayıtlarına dayanak teşkil eden belgelerin ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak düzenlenip düzenlenmediği ve gerçek durumu yansıtıp yansıtmadığı.

b) İstisna, indirim ve uygulamalara ilişkin mevzuat ile mükelleflerin bu hususlardan yararlanacak şartları sağlayıp sağlamadığı ve ana sözleşmesindeki buna ilişkin bilgiler ile söz konusu indirim ve istisnalara yönelik hesaplamaların doğru beyan edilip edilmediği.

c) İstisna, indirim ve uygulamalara konu olan hasılat veya kazançların ilgili mevzuatın öngördüğü biçimde ve sürede elde edilip edilmediği.

ç) Söz konusu harcama, maliyet, hasılat ve kazançların gerçek tutarlarının ilgili mevzuatın öngördüğü biçimde belgelendirilip belgelendirilmediği, doğru olarak tespit edilip edilmediği, gerektiği hallerde istisna, indirim ve uygulamalardan yararlanacaklara verilecek payların dikkate alınıp alınmadığı.

d) 5520 sayılı Kanun, 3/4/2007 tarihli ve 26482 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kurumlar Vergisi Kanunu Genel Tebliği (Seri No:1) ve ilgili diğer mevzuat hükümlerine uyulup uyulmadığı.

(2) Birinci fıkra kapsamında yapılan tespitler, konuları itibarıyla raporlarda ayrı ayrı yer alır. Tasdik raporlarında ayrı başlıklar halinde istisna, indirim ve uygulamalar itibarıyla mükelleflerin yararlanacağı vergi dışı bırakılan tutarların hesaplanma şekline açık bir biçimde yer verilir.

(3) Kurumlar vergisi istisna, indirim ve uygulama tasdik raporları, Ek-1’i oluşturan rapor kapağı ve Ek-2’yi oluşturan rapor dispozisyonunda yer alan hususlara uygun olarak hazırlanır. Rapor içeriği itibarıyla rapor dispozisyonunda yer alan hususlar ayrı ayrı belirtilir. Bu Tebliğde (Rapor dispozisyonu dâhil) sözü edilen konular, mükellefin kayıt ve belge tarih ile numaraları da belirtilmek suretiyle açıklanır. Gerekli tespitler ve inceleme kanıtları raporun eklerini oluşturur.

(4) Kurumlar vergisi istisna, indirim ve uygulama tasdik raporlarının “Sonuç” bölümünde, bu Tebliğde belirtilen konuların incelenip incelenmediği, fiili durum ile muhasebe kayıtlarının uygun olup olmadığı, istisna, indirim ve uygulama yoluyla vergi dışı tutulan işlemlerin ilgili mevzuata uygun olup olmadığı hususlarına yer verilerek istisna, indirim ve uygulama hükümlerinden yararlandırılacak tutarlar konuları itibarıyla ayrı ayrı belirtilir.

(5) Yeminli mali müşavirler, birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarda belirtilen hususlarla ilgili olarak yapacakları incelemelerde, Yeminli Mali Müşavirlerin Tasdik Edecekleri Belgeler, Tasdik Konuları ve Tasdike İlişkin Usul ve Esaslar Hakkındaki Yönetmeliğin kanıt toplama ve denetim teknikleri ile ilgili hükümlerine uymakla yükümlüdür.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Tasdik sözleşmesi

MADDE 11- (1) Bu Tebliğ uyarınca tasdiki zorunlu işlemlere ilişkin düzenlenecek tasdik sözleşmesinin “Tasdik konusu” bölümüne, “Gelir/Kurumlar vergisi istisna, indirim ve uygulama tasdik sözleşmesi” yazılır.

Yeminli mali müşavirlerin müteselsil sorumluluğu

MADDE 12- (1) Yeminli mali müşavirler, bu Tebliğde belirtilen hususların doğruluğunu araştırarak bunlara ilişkin defter kayıtlarının usulüne uygun olarak yapılıp yapılmadığını, belgelerin geçerli olup olmadığını, usulüne uygun düzenlenip düzenlenmediğini, kayıt nizamı ve muhasebe ilkelerine göre kaydedilip edilmediğini tespit etmek zorundadır.

(2) Yeminli mali müşavirin yapmış olduğu incelemenin amacı, istisna, indirim ve uygulamaların ilgili mevzuat hükümlerine uygunluğu ile bu konu ile sınırlı olmak üzere vergi matrahını oluşturan unsurların doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamaktır. Bu nedenle yeminli mali müşavirler, gerçek durumu tespit etmek için her türlü belgeden yararlanmak ve her türlü inceleme tekniklerini kullanmak zorundadır.

(3) Bu yükümlülüğün yerine getirilebilmesinde aşağıdaki hususlara dikkat edilir:

a) Mal ve hizmet hareketlerinin belgeleri ile nakit hareketlerinin belgeleri, borç-alacak ilişkileri irdelenerek birbirlerini doğrulayıp doğrulamadıkları araştırılır.

b) İmalatçılarda, malın miktarı yönünden kapasite raporu ve sarf edilen ham ve yardımcı maddeler ile ambalaj malzemeleri ve uygun görülen diğer veriler de kullanılarak üretim, analitik inceleme yöntemleriyle test edilir.

c) Fatura bilgileri, gümrük çıkış beyannamelerinde ve bedelin döviz olarak Türkiye’ye getirildiğine ilişkin belgede yer alan bilgilerle mukayese edilir, miktar ve fiyat yönünden olabilecek muhtemel uyumsuzluklar tespit edilir.

ç) İşin niteliği ile işletmenin türüne göre, istisna, indirim ve uygulamaya dayanak olan belgelerin, sahte ve muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı olup olmadığı araştırılır, şüphelenilen durumlarda ilgililerin mükellefiyet durumlarına ilişkin olarak, vergi dairelerinden ve diğer kamu idarelerinden bilgi alınarak gerekli araştırma yapılır.

d) Belgelerin hukuki geçerliliği ve gerçek durumu yansıttığı tespit edildikten sonra, ilgili mevzuat hükümlerine uygunluğu sağlanarak istisna, indirim ve uygulama yoluyla vergi dışı tutulan işlemler tasdik edilir.

(4) Gelir/kurumlar vergisi istisna, indirim ve uygulama tasdik raporunu düzenleyen yeminli mali müşavirler, tasdik kapsamı ile sınırlı olmak üzere tasdikin doğruluğundan sorumludurlar.

(5) Yeminli mali müşavirler, yaptıkları tasdikin doğru olmaması halinde ziyaa uğratılan vergilerden, kesilecek cezalardan ve hesaplanacak gecikme faizlerinden, tasdik kapsamı ile sınırlı olmak üzere mükellefle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludurlar.

Tasdik raporu kapsamındaki işlemlerin tasdik ettirilmemesinin sonuçları

MADDE 13- (1) Gelir/kurumlar vergisi istisna, indirim ve uygulama tasdik raporunun zamanında ibraz edilmemesi halinde, mükellefe 213 sayılı Kanunun mükerrer 227 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca mühlet verilir. Tasdik raporunun bu süre içerisinde de ibraz edilmemesi halinde mükellef tasdike konu haktan yararlanamaz.

(2) Gelir/kurumlar vergisi istisna, indirim ve uygulama tasdik raporunun zamanında ibraz edilmemesi halinde ayrıca, 213 sayılı Kanunda belirtilen özel usulsüzlük cezasına yönelik hüküm tatbik edilir.

Yürürlük

MADDE 14- (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 15- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Hazine ve Maliye Bakanı yürütür.

EK-1

Rapor Sayısı : YMM ...../.....-.....                                                                                     .../.../....    
Rapor Ekleri  : …    

 

YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK  

GELİR/KURUMLAR VERGİSİ    
İSTİSNA, İNDİRİM VE UYGULAMA TASDİK RAPORU  

1. İncelemeyi Yapan Yeminli Mali Müşavirin;  

Adı Soyadı                                                     :    
Bağlı Olduğu Oda                                         :    
Oda Sicil Numarası                                       :  

Mühür Numarası                                          :  

Vergi Dairesi                                                :  

Vergi Kimlik Numarası                                :  

Adresi                                                            :    
Telefon Numarası                                         :    
Faks Numarası                                              :

E-Posta Adresi                                             :

2. Dayanak Sözleşmenin;    

 

Tarih/Sayısı                                                   :    

 

3. Mükellefin;    

 

Adı-Soyadı/Unvanı                                       :    
Vergi Dairesi                                                :    
Vergi Kimlik Numarası                                :    
Faaliyet Konusu                                            :  

Adresi                                                            :    
Telefon Numarası                                         :    
Faks Numarası                                              :

İnceleme Dönemi                                          :    

 

Yararlanılması Tasdik Edilen   

Toplam İstisna, İndirim ve/veya   

Uygulama Tutarı                                          :    

 

SONUÇ                                                         :    


 

EK-2  

RAPOR DİSPOZİSYONU  

I. GENEL BİLGİ:  

Bu bölümünde en az aşağıdaki bilgiler yer alacaktır.       

• Mükellefin adı-soyadı/unvanı, ticaret sicil kaydı ve numarası,   

• Mükellefin iştigal konusu,   

• Varsa yatırım teşvik belgesi, sanayi sicil belgesi ve kapasite raporu özeti,   

• Kanuni merkez, şubeler ve istihdam edilen personel sayısı hakkında bilgiler,  

• Sermaye, ortaklar ve yönetim kurulu hakkında bilgiler,  

• Mevcut en son tarihli bilanço ve gelir tablosu,   

• Muhasebeden sorumlu olanların adları ile serbest muhasebeci, serbest muhasebeci mali müşavir veya yeminli mali müşavir unvanı alıp almadıkları,   

• Gerekli görülen diğer hususlar.       

II. USUL İNCELEMELERİ:       

Bu bölümde en az aşağıdaki bilgilere yer verilecektir.       

• Yasal defterlerin tasdikine ilişkin bilgiler,  

• Defter kayıtlarına dayanak teşkil eden belgelerin usulüne uygun olup olmadığı, gerçeği yansıtıp yansıtmadığı,   

• Defter kayıtlarının ve belgelerin kayıt nizamına, muhasebe ilkelerine uygun olup olmadığı,  

• Beyannamelerin zamanında verilip verilmediği,  

• Yapılan denetime ilişkin bilgiler,  

• Gerekli görülen diğer hususlar.    

III. HESAP İNCELEMELERİ:       

A. Bu bölümde en az aşağıdaki hususların belirtilmesi zorunludur.       

       1- Yurt Dışı İştirak Kazançları İstisnası (5520 sayılı Kanun Madde 5/1-b) için:  

a) İstisna şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• İstisna kazanca ilişkin mevzuat,   

• İştirakin kanunî ve iş merkezinin Türkiye'de bulunup bulunmadığı,   

• İştirakin kuruluş yerinin, kurulduğu ülke yetkili otoritesinden alınan bir belge ile ortaya konması,  

• İştirakin iş bakımından muamelelerinin bilfiil toplandığı ve idare edildiği yerin tespiti bakımından Türkiye’de gerçekleştirilen herhangi bir muamelenin olup olmadığı, eğer var ise tüm iş ve işlemler içindeki ağırlığının, iştirakin yönetim yapısı, yöneticilerin bulunduğu yer, iştirak yönetim süreci gibi hususlar dikkate alınarak iştirakin iş merkezinin Türkiye’de oluşmadığının ortaya konulması,  

• İştirakin bulunduğu ülke mevzuatı kapsamında anonim veya limited şirket niteliğinde olup olmadığı,    

• İştirakin Türkiye’deki anonim ve limited şirketlerle benzerlikleri/farklılıkları,  

• Benzerliklerin ne ölçüde ağır bastığı,  

• Yurt dışı iştirakin ödenmiş sermayesinin ne kadar olduğu,  

• İştirak hissedarları ve bunların hisse oranlarına ilişkin bilgiler, bu bilgilerin ilgili ülkede şirket sicil kayıtlarından sorumlu otoriteden alınmış belge ile desteklenip desteklenmediği,  

• İştirak kazancının elde edildiği tarihin belirlenmesi için iştirakte kâr dağıtım kararlarının tarihi,   

• İştirak hissesinin elde edilme tarihinin şirket kayıtlarından belirlenmesi ve ilgili ülke yetkili otoriteden alınan belge ile desteklenmesi, buna göre geçen sürenin hesaplanması,  

• İştirak kazancın elde edildiği tarih itibarıyla iştirak payının kesintisiz olarak en az bir yıl süreyle elde tutulup tutulmadığı,   

• İştirak kazancının kaynaklandığı dönem, bu dönemde elde edilen kurum kazancı tutarı,  

• Söz konusu kurum kazancı üzerinden yüklenilen kurumlar vergisi ve benzeri yerel veya merkezi düzeyde alınan vergi tutarı, bu tutarı ortaya koyan, beyan, tahakkuk ve ödeme belgeleri ile desteklenip desteklenmediği,  

• Söz konusu kurum kazancının hissedarlara dağıtımına ilişkin yüklenilen gelir veya kurumlar vergisi niteliğinde kazanç üzerinden alınan verginin tutarı, bu tutarı ortaya koyan beyan, tahakkuk ve ödemeye ilişkin belgelerle desteklenip desteklenmediği, bu çerçevede iştirak kazancının taşıdığı vergi yükünün hesaplanması,  

• İştirak kazancının elde edilme tarihi,  

• İştirak kazancının kayda alındığı tarih,  

• İştirak kazancının nakden veya mahsuben tahsil edilip edilmediği,  

• İştirak kazancının, elde edildiği hesap dönemine ilişkin kurumlar vergisi beyannamesinin verilmesi gereken tarihe kadar Türkiye’ye transfer edilip edilmediği,   

• Tahsilata ilişkin kayıtlar ve bunların dokümante edilip edilmediği,  

• Herhangi bir şarta bağlı olmaksızın yurt dışı iştirak kazançlarından yararlanılabilmesi için iştirakin yurt dışındaki inşaat, onarım, montaj işleri ve teknik hizmetlerin yapılabilmesi için ilgili ülke mevzuatına göre ayrı bir şirket kurulmasının zorunlu olması nedeniyle kurulmuş olup olmadığı, bu özel amaç için kurulduğunun ana sözleşmede belirtilip belirtilmediği, fiilen bu amaç dışında faaliyetinin bulunup bulunmadığı,   

• İlgili ülke mevzuatında ayrı şirket kurmayı zorunlu kılan hükümlerin neler olduğu,   

• Bu hükümlerin iştirakin kurulduğu tarihte yürürlükte olup olmadığı,   

• İştirak kazancının kaynaklandığı dönemde şirket faaliyetlerinin neler olduğu,   

• Bu faaliyetler içinde inşaat, onarım, montaj işleri dışında herhangi bir faaliyetin olup olmadığı,   

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

       b) İstisna tutarının hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak düzenlenecek tablolarda hesaplanan istisna tutarı ayrıntılı olarak gösterilecektir.

      2- Yurt Dışı İştirak Hissesi Satış Kazancı İstisnası (5520 sayılı Kanun Madde 5/1-c) için:  

a) İstisna şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• İstisna kazanca ilişkin mevzuat,   

• İstisnadan yararlanacak mükellefin anonim şirket olup olmadığı,    

• Mükellefin, iştirak hissesi satış kazancının elde edildiği tarih itibariyle aktif toplamının dağılımı ve yurt dışı iştiraklerinin her birinin sermayesine iştirak için belirlenen şartları sağlayıp sağlamadığı, şartların son bir yıl içinde bozulup bozulmadığı,  

• İştirak hissesinin elde edilme ve kayıt altına alınma tarihi,  

• İştirak hissesinin elden çıkarılma ve kayıt altına alınma tarihi,  

• Buna göre geçen sürenin hesaplanması,  

• Elde etme tarihi itibariyle çıkarılacak bilançoda nakit varlıklar dışındaki varlıkların tutarı,  

• Söz konusu bilançoda yer alan her bir yurt dışı iştirak hisselerinin tutarı ve toplamı,  

• Bilançoda yer alan her bir iştirakin sermayesi, hissedar bilgileri ve sahip oldukları pay oranları,  

• Sermaye ve hissedar pay oranlarının ilgili ülkede şirket sicil kayıtlarından sorumlu otoriteden alınmış belge ile desteklenmesi,   

• İştiraklerin kuruluş yerinin, kurulduğu ülke yetkili otoritesinden alınan belge ile ortaya konulması,  

• İştiraklerin iş bakımından muamelelerinin bilfiil toplandığı ve idare edildiği yerin tespiti bakımından Türkiye’de gerçekleştirilen herhangi bir muamelenin olup olmadığı, eğer var ise tüm iş ve işlemler içindeki ağırlığı, iştirakin yönetim yapısı, yöneticilerin bulunduğu yer, iştirak yönetim süreci gibi hususlar dikkate alınarak iştiraklerin iş merkezinin Türkiye’de oluşmadığının ortaya konulması,  

• İştirakin bulunduğu ülke mevzuatı kapsamında anonim veya limited şirket niteliğinde olup olmadığı,    

• İştirakin Türkiye’deki anonim ve limited şirketlerle benzerlikleri/farklılıkları,  

• Benzerliklerin ne ölçüde ağır bastığı,  

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

b) İstisna tutarının hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak düzenlenecek tablolarda hesaplanan istisna tutarı ayrıntılı olarak gösterilecektir.

3- Emisyon Primi Kazancı İstisnası (5520 sayılı Kanun Madde 5/1-ç) için:  

a) İstisna şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• İstisna kazanca ilişkin mevzuat,   

• İstisnadan yararlanacak anonim şirketin mevcut sermayesi, artırılan sermaye tutarı ile buna ilişkin genel kurul kararı,  

• 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu dikkate alınarak; mevcut ortakların rüçhan hakkı kullanımına/kısıtlanmasına ilişkin bilgiler ve bu yöndeki genel kurul kararı,   

• Yeni payların primli veya primsiz olarak çıkarılması esasları,  

• Yeni payların satış bedeli ve emisyon priminin nasıl hesaplandığı,   

• Sermaye artırımı ile ilgili giderler,  

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

       b) İstisna tutarının hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak düzenlenecek tablolarda hesaplanan istisna tutarı ayrıntılı olarak gösterilecektir.

4- Gayrimenkul Yatırım Fonları Veya Ortaklıklarının Kazanç İstisnası (Esas Faaliyet Konusu İtibarıyla Gayrimenkul, Gayrimenkul Projeleri Ve Gayrimenkule Dayalı Haklardan Oluşan Portföyü İşletmek Amacıyla Kurulanlar Dışında Kalanların Kazançları Hariç) (5520 sayılı Kanun Madde 5/1-d/4) için:  

a) İstisna şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• İstisna kazanca ilişkin mevzuat,   

• Mükellefin (Gayrimenkul yatırım fonu veya ortaklığının) tabi olduğu mevzuat (6102 sayılı Kanun, 6/12/2012 tarihli ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu gibi),  

• Mükellefin Türkiye’de kurulu olup olmadığı,   

• Gayrimenkuller, gayrimenkul projeleri, gayrimenkule dayalı haklar, sermaye piyasası araçları ve SPK tarafından belirlenecek diğer varlık ve haklardan oluşan portföyü işletmek amacıyla paylarını ihraç etmek üzere kurulup kurulmadığı,   

• Altyapı gayrimenkul yatırım ortaklığı niteliğinde olup olmadığı,   

• İstisna kazancın, esas itibarıyla gayrimenkuller, gayrimenkul projeleri ve gayrimenkule dayalı haklardan oluşan bir portföyü işletmekten kaynaklanıp kaynaklanmadığı,   

• Portföy işletmek dışında mevduat, katılma hesabı, repo, iştirak ve belirlenen diğer varlık ve haklardan gelir elde edilip edilmediği,   

• Dağıtılması gereken kazancın nasıl tespit edildiği,   

• 1/1/2025 tarihinden itibaren elde edilen kazançlara uygulanmak üzere, anılan maddede aranan şartların sağlanıp sağlanmadığı (Taşınmazlardan elde edilen kazançların belirlenen kısmının, belirlenen sürede kâr payı olarak dağıtılıp dağıtılmadığı),   

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

       b) İstisna tutarının hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak düzenlenecek tablolarda hesaplanan istisna tutarı ayrıntılı olarak gösterilecektir.

5-Taşınmaz Ve İştirak Hisseleri İle Kurucu Senetleri, İntifa Senetleri, Rüçhan Hakları İle Girişim Sermayesi Yatırım Fonları Katılma Paylarının Satış Kazancı İstisnası (5520 sayılı Kanun Madde 5/1-e ve Geçici Madde 16) için:  

       a) İstisna şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• İstisna kazanca ilişkin mevzuat,  

• Mükellefin menkul kıymet veya taşınmaz ticareti ile iştigal edip etmediği,  

• Satışa konu edilen taşınmaza ilişkin bilgiler (İl, ilçe, mahalle, ada/parsel numarası, yüzölçümü gibi),  

• Taşınmazın iktisap tarihi ve şekli, fatura bilgileri, maliyet bedeli, önceki yıllar bilançolarında yer alıp almadığına ilişkin bilgiler,  

• Taşınmazın alıcı bilgileri, satış tarihi, satış şekli, satış tutarı ve ilgili fatura bilgileri,  

• Taşınmazın, mükellef adına tescil edilmiş olması ve cins tashihi şartı yönünden değerlendirilmesi,  

• İştirak hisseleri, kurucu senetleri ve intifa senetleri, rüçhan hakları, girişim sermayesi yatırım fonları katılma paylarının edinme ve satışına ilişkin tarih, tutar bilgileri,   

• Satışa konu taşınmaz, iştirak hisseleri, kurucu senetleri ve intifa senetleri, rüçhan hakları, girişim sermayesi yatırım fonları katılma paylarının ticari amaçla elde bulundurulup bulundurulmadığı,  

• Taşınmaz, iştirak hisseleri, kurucu senetleri ve intifa senetleri, rüçhan hakları, girişim sermayesi yatırım fonları katılma payların iki tam yıl süre ile aktifte bulundurma şartı yönünden değerlendirilmesi,  

• Satış bedelinin tahsil şartı yönünden değerlendirilmesi ve rapor tarihi itibarıyla tahsilat bilgileri,  

• Satıştan elde edilen net kazancın %50’lik kısmının (15/7/2023 tarihinden sonra yapılacak taşınmaz satış kazançları için %25) 5520 sayılı Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi gereğince ilgili hesap dönemi kurumlar vergisi beyannamesinde istisna kazanç olarak beyan edilip edilmediği,   

• İstisna kazanç tutarının takip eden yılda (Kurumlar vergisi beyannamesinin verildiği tarihten önce) pasifte özel bir fon hesabına alınıp alınmadığı,   

• Fon hesabında tutulan kazançların işletmeden çekilmemesi şartının sağlanıp sağlanmadığı,   

• Kazancın sermayeye eklenip eklenmediği,  

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

       b) İstisna tutarının hesaplanması  

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak düzenlenecek tablolarda hesaplanan istisna tutarı ayrıntılı olarak gösterilecektir.

6- Yurt Dışı İnşaat, Onarım, Montaj Ve Teknik Hizmetler Kazanç İstisnası (5520 sayılı Kanun Madde 5/1-h) için:  

a) İstisna şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• İstisna kazanca ilişkin mevzuat,   

• Yapılan işin inşaat, onarım, montaj işi olduğunu ortaya koyan işin yüklenimine ilişkin sözleşme ve diğer destekleyici dokümanlar,  

• İşin gerçekleştirileceği ülke, lokasyon, çalıştırılan personel sayısı, kullanılan makine parkı gibi bilgiler çerçevesinde işin nerede gerçekleştirildiği,  

• Teknik hizmetlerin fiilen nerede gerçekleştirildiği,  

• Faaliyette bulunulan yabancı ülkenin mevzuatına göre hesap döneminin kapandığı yılın ne olduğu,  

• Kazancın kurumun hangi yıl sonuç hesaplarına aktarıldığı,   

• Kazancın sonuç hesaplarına aktarımda hangi kurun esas alındığı,  

• Türkiye’deki ana merkez ile yurt dışındaki şube arasındaki ilişkilerin Türkiye’de kayıtlarda nasıl takip edildiği,  

• Ana merkezden geçici olarak yurt dışına gönderilen makine-teçhizat için ana merkez kayıtlarında amortisman ayrılıp ayrılmadığı,  

• Ana merkez genel giderlerinden yurt dışına pay verilmesi ile ilgili yapılan hesaplamalar,  

• Faiz ve kur farklarının durumu, cari hesapların değerlemesi, geçici olarak ihraç edilen makine ve teçhizatın Türkiye’ye ithalinde değerleme, Türkiye’deki merkez genel giderlerinden yurt dışında yapılan inşaat işlerine pay verilmesi, kazanç veya hasılatın Türkiye’ye döviz olarak getirilmesi halinde doğacak kur farklarının durumu gibi hallere ilişkin açıklamalar,  

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

b) İstisna tutarının hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak düzenlenecek tablolarda hesaplanan istisna tutarı ayrıntılı olarak gösterilecektir.

7- Sınai Mülkiyet Haklarında İstisna   (5520 sayılı Kanun Madde 5/B) için:  

a) İstisna şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• İstisna kazanca ilişkin mevzuat,   

• Mükellefin mevzuatta belirtilen nitelikleri taşıyıp taşımadığı, patent veya faydalı model belgesi üzerinde tekel niteliğinde özel bir ruhsata sahip olunup olunmadığı,  

• Mükellefin, buluşlara ilişkin araştırma, geliştirme ve yenilik faaliyetleri ile yazılım faaliyetlerinin Türkiye’de gerçekleştirilip gerçekleştirilmediği,  

• İncelemeli sistemle patent veya olumlu araştırma raporu sonucunda faydalı model belgesi alınıp alınmadığı,  

• Buluşun üretim sürecinde kullanılması halinde gayrimaddi hakka isabet eden kısmın teknik olarak ayrıştırılması,  

• İstisnanın bir kazanç istisnası olması sebebiyle istisna faaliyetler ile istisna kapsamında olmayan faaliyetlere isabet eden giderlerin dağıtımı,  

• Patent veya faydalı model süresinin aşılıp aşılmadığının tespiti,  

• Kazancın serbest meslek kazancı veya gayrimenkul sermaye iradı kapsamında elde edilmesi halinde 5 yıllık sürenin tespiti,  

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

b) İstisna tutarının hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak düzenlenecek tablolarda hesaplanan istisna tutarı ayrıntılı olarak gösterilecektir.

8-Türk Uluslararası Gemi Siciline Kayıtlı Gemilerin İşletilmesinden Ve Devrinden Sağlanan Kazanç İstisnası    (4490 sayılı Kanun) için:  

a) İstisna şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• İstisna kazanca ilişkin mevzuat,   

• İstisna kazancın elde edildiği gemi veya gemilerin Türk Uluslararası Gemi Siciline kayıtlı olup olmadığı,  

• Her bir geminin;   

   -Adı,  

   -Milli gemi sicili numarası,  

   -Türk Uluslararası Gemi Sicili numarası,  

   -Sicil kayıt tarihi,  

   -Geminin üretim yeri,  

   -Gemi türü (Yük, yolcu gibi),  

   -Gemi tonaj bilgisi (3000 DWT, 300 DWT gibi),  

   -Terkin/Devir tarihi,  

   -Terkin/Devir tasdik numarası,  

   -Terkin/Devir sözleşme tarih ve sayısı,  

• İstisnadan yalnızca gemi sahiplerinin değil charter kapsamında gemiyi kiralayan veya işleten mükelleflerin de yararlanabilmesi sebebiyle gemi bilgisinin yanında varsa kiralama işlemine ait;   

-Kira sözleşmesi tarihi,  

-Kiralama türü (Çıplak kira, charter, finansal kiralama gibi),  

-Kiralama yapılan firma bilgileri (Ticaret sicil numarası, vergi kimlik numarası, unvan, adres, telefon gibi)  

• Gemi aktife kayıtlı ise aktife kayıt edildiği tarih,   

• Kiralandı ise kiralama türü, zamana veya yüke bağlı olarak kiralanıp kiralanmadığı, kira sözleşmesinin başlangıç ve bitiş tarihleri,  

• Geminin devrinden kaynaklanan istisna için geminin Türkiye’de üretildiği firma bilgisi, üretim tarihi, tonaj bilgisi ve tescil türü,  

• Yurt dışında üretilen gemiler için, Türk Uluslararası Gemi Siciline kayıt tarihi,  

• Başka sicile devirlerde, devredilen firma bilgisi ve devir tarihi,  

• İşletim faaliyetinden elde edilen hasılat ve maliyete ilişkin bilgiler,  

• Gemilerin ve yatların time-charter, otel veya restoran işletmeciliğinde (yüzer otel veya restoran) kullanılıp kullanılmadığı,    

• İstisnanın bir kazanç istisnası olması sebebiyle giderlerin dağıtım yöntemi,  

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

b) İstisna tutarının hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak 4490 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat kapsamında ne kadar istisnaya hak kazanıldığıdüzenlenecek tablolarda ayrıntılı olarak gösterilecektir.

9- Serbest Bölgelerde Elde Edilen Kazanç İstisnası (3218 sayılı Kanun) için:  

a) İstisna şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• İstisna kazanca ilişkin mevzuat,   

• İstisnanın, faaliyet ruhsatının alınma tarihine göre mevzuat karşısındaki durumu,   

• İstisnadan yararlanılabilmesi için kayıtların, istisna kazanç ile diğer faaliyetlerden elde edilen kazanç ayrımının yapılmasını sağlayacak şekilde tutulup tutulmadığı,  

• Merkezi veya şubesi serbest bölgelerde bulunan mükelleflerin, hem serbest bölgedeki faaliyetleri hem de serbest bölge dışındaki faaliyetlerine ilişkin müşterek genel giderlerinin, merkezde ve şubede oluşan maliyetlerin toplam maliyetler içindeki oranı dikkate alınarak dağıtılıp dağıtılmadığı, maliyetlerin hesabında merkezde ve şubede oluşan satılan malın maliyeti ile faaliyet giderlerinin toplamının dikkate alınıp alınmadığı,   

• Amortismanların ne şekilde dağıtıma tabi tutulduğu,   

• Serbest bölge faaliyet ruhsatının süresine ilişkin bilgi ve belgeler,  

• Serbest bölgelerde imalat faaliyetinde bulunan mükelleflerin;  

   -Ruhsat,  

   -Sanayi sicil belgesi ve kapasite raporu,  

   -İmalat faaliyetinde kullanılan araç parkı,  

   -Üretim dışı faaliyetleri,  

   -Serbest bölge dışında üretilen malların satışı,  

   -Faaliyet ruhsatında belirtilen alan dışında üretilen malların satışı,  

   -Serbest bölgede veya serbest bölge dışında fason olarak imal ettirilen ürünlerin satışına ilişkin bilgiler,  

• Yurt içi ve yurt dışına yapılan satışların miktar ve tutarları,   

• Dışarıdan fason hizmet satın alınması halinde,   

     -Fason imalatın sadece, sanayi sicil belgesi veya faaliyet ruhsatında yazılı üretim kapsamında yaptırılıp yaptırılmadığı,   

   -İmalatın fason imalattan çok işletmenin kendi imalatından oluşup oluşmadığı,   

   -İmalat faaliyetleriyle ilgili olarak istisnadan yararlanacak kazanç tutarının fiili kapasite kullanımı ile uyumlu olup olmadığı,          

   -İş riskinin ve organizasyonunun üstlenilme durumu,   

   -Ham madde ve yardımcı maddelerin temin durumu,  

• İmalat faaliyetinde bulunan mükellefin emtia alım satımı ile de uğraşıp uğraşmadığı,   

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

b) İstisna tutarının hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak 3218 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat kapsamında ne kadar istisnaya hak kazanıldığıdüzenlenecek tablolarda ayrıntılı olarak gösterilecektir.

10- Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde Elde Edilen Kazanç İstisnası (4691 sayılı Kanun) için:  

a) İstisna şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• İstisna kazanca ilişkin mevzuat,   

• Kanun uygulaması kapsamında bulunan ve bulunmayan hasılat, maliyet ve gider unsurlarının ayrı ayrı izlenip izlenmediği, istisna kapsamında olan faaliyetlere ait hasılat, maliyet ve gider unsurlarının, diğer faaliyetlerle ne şekilde ilişkilendirildiği, kayıtların bu ayrımı sağlayacak şekilde tutulup tutulmadığı,   

• İstisna kapsamındaki faaliyetlerden elde edilen hasılattan bu faaliyetler nedeniyle yüklenilen maliyet ve gider unsurlarının düşülmesi sonucu bulunarak kazancın hesaplanıp hesaplanmadığı,   

• Kanun uygulaması kapsamında istisna olan faaliyetlerin zararla sonuçlanması halinde, bu zararların istisna kapsamında olmayan diğer faaliyetlere ilişkin kazançlardan indirilip indirilmediği,  

• 4691 sayılı Kanun kapsamı dışındaki işlemlerden elde edilen gelirler ile olağandışı gelirlerin ne şekilde değerlendirildiği,   

• Diğer kurumlardan geri ödeme koşuluyla sermaye desteği olarak yardım sağlanıp sağlanmadığı,   

• TÜBİTAK ve benzeri kurumlar tarafından ilgili mevzuat çerçevesinde hibe şeklinde sağlanan destek tutarları ile diğer kurumların bu mahiyetteki her türlü bağış ve yardımlarının, kurum kazancına dâhil edilip edilmediği ve istisnadan yararlandırılıp yararlandırılmadığı,  

• Muhasebe kayıt düzeninin istisna kazancın tespitine yönelik şekilde takip edilip edilmediği,  

• İstisna faaliyetler ile istisna kapsamında olmayan faaliyetlere isabet eden genel yönetim giderlerinin dağıtıma konu edilip edilmediği, edildi ise ne şekilde edildiği,  

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

b) İstisna tutarının hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak 4691 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat kapsamında ne kadar istisnaya hak kazanıldığıdüzenlenecek tablolarda ayrıntılı olarak gösterilecektir.

11- Araştırma Altyapılarının Ar-Ge Ve Yenilik Faaliyetlerinden Elde Ettikleri Kazançlarda İstisna (6550 sayılı Kanun) için:  

a) İstisna şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• İstisna kazanca ilişkin mevzuat,   

• Mükellefin araştırma altyapısı niteliğinde olup olmadığı,   

• Mükellefin 6550 sayılı Kanun uygulanması kapsamında Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerinden elde ettikleri kazançlarının olup olmadığı,  

• Kanun uygulaması kapsamında bulunan ve bulunmayan hasılat, maliyet ve gider unsurlarının ayrı ayrı izlenip izlenmediği, istisna kapsamında olan faaliyetlere ait hasılat, maliyet ve gider unsurlarının, diğer faaliyetlerle ne şekilde ilişkilendirildiği, kayıtların bu ayrımı sağlayacak şekilde tutulup tutulmadığı,   

• İstisna kapsamındaki faaliyetlerden elde edilen hasılattan bu faaliyetler nedeniyle yüklenilen maliyet ve gider unsurlarının düşülmesi sonucu bulunarak kazancın hesaplanıp hesaplanmadığı,   

• Kanun uygulaması kapsamında istisna olan faaliyetlerin zararla sonuçlanması halinde, bu zararların istisna kapsamında olmayan diğer faaliyetlere ilişkin kazançlardan indirilip indirilmediği,  

• 6550 sayılı Kanun kapsamı dışındaki işlemlerden elde edilen gelirler ile olağandışı gelirlerin ne şekilde değerlendirildiği,   

• Muhasebe kayıt düzeninin istisna kazancın tespitine yönelik şekilde takip edilip edilmediği,  

• İstisna faaliyetler ile istisna kapsamında olmayan faaliyetlere isabet eden genel yönetim giderlerinin dağıtıma konu edilip edilmediği, edildi ise ne şekilde edildiği,  

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

b) İstisna tutarının hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak 6550 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat kapsamında ne kadar istisnaya hak kazanıldığıdüzenlenecek tablolarda ayrıntılı olarak gösterilecektir.

12- Ar-Ge İndirimi (5520 sayılı Kanun Mülga Madde 10/1-a) için:  

a) İndirim şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• İndirime ilişkin mevzuat,   

• İndirimin, 9/8/2016 tarihinden önce yapılan başvurulara konu projelerle ilgili olup olmadığı,   

• İndirimin, 5520 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin 6728 sayılı Kanunla değiştirilmeden önceki hükümlerine göre hesaplanıp hesaplanmadığı,   

• Ar-Ge harcamalarının kayıtlarda ne şekilde izlendiği,   

• Tasdik raporuna eklenecek olan ve teknik kuruluşlarca düzenlenmiş olan “Ar-Ge Projesi Değerlendirme Raporu”nda belirtilen projenin veya projelerin hangi aşamada bulunduğu,   

• Bu projelerin sonuçları ile uygulanma durumuna ilişkin mükelleften alınan bilgiler,   

• Ar-Ge departmanına ilişkin mükelleften alınan bilgiler (Yeri, hacmi, teknik donanımı ve varsa kullanılan diğer laboratuvarlar gibi),   

• Ar-Ge indirimine konu olan harcamaların ana gruplar itibarıyla dökümü (Harcamaların ayrıntılı dökümüne rapor ekinde yer verilecektir),   

• Dönem içinde Ar-Ge departmanında kullanılan ve Ar-Ge indirimine konu edilen sabit kıymetlere ilişkin liste ve bunlar için ayrılan amortisman tutarları,  

• Dönem içinde alınan ilk madde, yarı mamul ve diğer sarf malzemeleri listesi, kullanım, iade, satış ve çıkan firelere ilişkin tutar ve miktar itibarıyla bilgiler,   

• Ar-Ge ünitesinde çalışanlar ve ücretleri (Ar-Ge indiriminden yararlanabilecek personelin listesi ve ilgili dönemde bunlara ödenen ve gider kaydı yapılan ödemelere ilişkin döküm),  

• Dışarıdan alınan danışmanlık, ekspertiz ve benzeri hizmetlere ilişkin bilgiler (alınan kişi/kurum adı, vergi kimlik numarası, fatura tarih ve numarası, tutarı ve KDV’si),   

• Geçici vergi dönemleri itibarıyla uygulanan Ar-Ge indirimi tutarları,   

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

b) İndirim tutarının hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak 5520 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin birinci fıkrasının mülga (a) bendi ve ilgili mevzuat kapsamında ne kadar istisnaya hak kazanıldığı düzenlenecek tablolarda ayrıntılı olarak gösterilecektir.

13- Yurt Dışına Verilen Yazılım, Mühendislik, Eğitim Ve Sağlık Hizmetleri Kazanç İndirimi (193 sayılı Kanun Madde 89/13, 5520 sayılı Kanun Madde 10/1-ğ) için:   

a) İndirim şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• İndirime ilişkin mevzuat,   

• Mükellefin ana sözleşmesinde yazılı esas faaliyet konusu,  

• Her bir iş koluna ait verilen hizmetin fiilen verilip verilmediği, hizmetin Türkiye'den münhasıran yurt dışı mukimi kişi ve/veya kurum için yapılmış olup olmadığı,   

• Faturanın yurt dışı mukimi kişi ve/veya kurum adına düzenlenip düzenlenmediği, hizmet verilen kişi ve/veya kurumun adı, soyadı/unvanı, hangi ülke ile ilgili olduğu, varsa pasaport numarası, düzenlenen faturanın tarih ve sayısı, verilen hizmetin niteliği ve hizmet bedeli gibi bilgiler,    

• Türkiye’den verilen, mimarlık, mühendislik, tasarım, yazılım, tıbbi raporlama, muhasebe kaydı tutma, çağrı merkezi, ürün testi, sertifikasyon, veri saklama, veri işleme ve veri analizi hizmetlerinden yurt dışında yararlanılıp yararlanılmadığı,   

• İlgili bakanlığın izin ve denetimine tabi olarak, Türkiye'de yerleşmiş olmayan kişilere verilen eğitim ve sağlık hizmetleri ile mesleki eğitim hizmetlerinin yararlanıcısının yurt dışında olup olmadığı,   

• Kazancın tamamının elde edildiği hesap dönemine ilişkin beyannamenin verilmesi gereken tarihe kadar Türkiye’ye transfer edilip edilmediği,   

• Kazançların kayıtlarda izlenmesine ilişkin düzenlemelere uyulup uyulmadığı,   

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

b) İstisna tutarının hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak indirim tutarı düzenlenecek tablolarda ayrıntılı olarak gösterilmelidir.

14- Nakdi Sermaye Artışından Kaynaklanan Faiz İndirimi (5520 sayılı Kanun Madde 10/1-ı) için:  

a) İndirim şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• İndirime ilişkin mevzuat,   

• İndirimden yararlanacak mükellefin hukuki niteliği, indirim şartlarını sağlayıp sağlamadığı,      

• Ticaret siciline tescil edilmiş olan ödenmiş veya çıkarılmış sermaye tutarlarındaki nakdi sermaye artışları veya yeni kurulan sermaye şirketlerinde ödenmiş sermayenin nakit olarak karşılanan kısmı,  

• Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından indirimden yararlanılan yıl için en son açıklanan bankalarca açılan TL cinsinden ticari kredilere uygulanan ağırlıklı yıllık ortalama faiz oranı,  

• Nakdi sermaye artışının yurt dışından getirilen nakitle karşılanıp karşılanmadığı,   

• İndirim tutarının hesaplanmasında dikkate alınmaması gereken sermaye artışları,   

• Sermayenin nakit olarak karşılanmayan kısmı için indirim uygulanmadığı,   

• Nakden taahhüt edilen sermayenin;  

     -Sermaye artırımına ilişkin kararın ticaret siciline tescil edildiği tarihten önce şirketin banka hesabına yatırılan kısmı için tescil tarihi,  

     -Tescil tarihinden sonra şirketin banka hesabına yatırılan tutarlar için şirketin banka hesabına yatırılma tarihi,  

• Sermaye avansları için indirim hesaplanıp hesaplanmadığı,   

• İndirimin uygulama dönemleri,  

• Kazanç yetersizliği nedeniyle indirim konusu edilemeyen tutarın sonraki dönemlere devrine ilişkin bilgiler,  

• İndirimden yararlanıldıktan sonra sermaye azaltımı yapılıp yapılmadığı,   

• Nakdi sermaye artışı yapılmadan önce sermaye azaltımına gidilip gidilmediği,   

• Mükellef için uygulanacak indirim oranı, bu oranın belirlenmesine ilişkin bilgi ve belgeler,  

• Taahhüt edilen sermaye artırımı tutarının nakit olarak şirketin banka hesabına fiilen yatırıldığına ilişkin olarak bu işlemleri içeren ve ilgili banka şubesi tarafından onaylanmış banka hesap özeti,  

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

b) İndirim tutarının hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak indirim tutarı, düzenlenecek tablolarda ayrıntılı olarak gösterilmelidir.

15- Kurumlar Vergisi Oranının İndirimli Uygulaması/İndirimli Kurumlar Vergisi Uygulaması için:

A) Payları Borsa İstanbul Pay Piyasasında İlk Defa İşlem Görmek Üzere En Az %20 Oranında Halka Arz Edilen Kurumlar İçin Kurumlar Vergisi Oranının İndirimli Uygulaması (5520 sayılı Kanun Madde 32/6) için:

a) Kurumlar vergisi oranının indirimli uygulaması şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• Kurumlar vergisi oranının indirimli uygulamasına ilişkin mevzuat,   

• Mükellefin paylarının ilk defa halka arzına ilişkin süreç (Halka arza hazırlık süreci, esas sözleşme değişikliği ve genel kurul kararı, halka arz oranı, halka arz fiyatının belirlenmesi, halka arz süreci, SPK ve Borsa İstanbul’ a başvuru, SPK tarafından izahnamenin onaylanması, satış süreci, dağıtım esasları, satış sonuçlarının duyurulması, borsa kotuna alınma ve payların işlem görmeye başlaması gibi),  

• Mükellefin kurumlar vergisi oranının indirimli uygulamasından yararlanmaya başladığı hesap dönemi, tasdik raporunun indirimin uygulandığı kaçıncı hesap dönemine ait olduğu, indirimin biteceği dönem,    

• Mükellefin, ilk defa halka arzın gerçekleştiği hesap döneminden itibaren uygulamadan yararlanma süresi içerisinde tasfiyeye girip girmediği, devir ya da tam bölünme yoluyla infisah edip etmediği,   

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

b) Kurumlar vergisi oranının indirimli hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak kurumlar vergisi oranının indirimli uygulamasına ilişkin tutarlar, düzenlenecek tablolarda ayrıntılı olarak gösterilmelidir.

       B) İhracat Yapan Kurumların Münhasıran İhracattan Elde Ettikleri Kazançları İçin Kurumlar Vergisi Oranının İndirimli Uygulaması (5520 sayılı Kanun Madde 32/7) için:

a) Kurumlar vergisi oranının indirimli uygulaması şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• Kurumlar vergisi oranının indirimli uygulamasına ilişkin mevzuat,   

• Mükellefin ihracat faaliyetiyle iştigal edip etmediği,   

• İhracatın konusu (Mal ve/veya hizmet gibi), düzenlenen faturalara ve gümrük belgelerine ilişkin bilgi ve belgeler,  

• Kurumlar vergisi oranının indirimli uygulamasının, mükellefin münhasıran ihracat faaliyetinden elde ettiği kazançları için uygulanıp uygulanmadığı,   

• Mükellefin aracılı ihracat sözleşmesi bulunup bulunmadığı, bu sözleşmeye dayanarak dış ticaret sermaye şirketleri veya sektörel dış ticaret şirketleri üzerinden gerçekleşen ihracat faaliyetinden elde ettiği kazançlarının olup olmadığı,   

• Mükellefin; ihracat faaliyetinin yanı sıra diğer faaliyetlerinden elde ettiği kazançlarının da bulunması halinde, ihracattan kaynaklanan ve indirim uygulanacak matrahın hesaplanma şekli,   

• Yurt dışından satın alınan malların Türkiye’ye girmeksizin başka bir ülkedeki müşteriye satılmak suretiyle ihraç edilip edilmediği,   

• İhracat harici başka faaliyetlerin de bulunması halinde indirim oranının nasıl hesaplandığı, genel giderlerin dağılımı, kur farkı ve diğer gelirlerin durumu,  

• İhracat faaliyetinden elde edilen kazancın diğer mevzuat hükümleri kapsamında istisna ve/veya indirime konu edilip edilmediği,   

• İhracat faaliyetinden elde edilen kazanç için diğer mevzuat hükümleri kapsamında kurumlar vergisi oranının indirimli hesaplanıp hesaplanmadığı,   

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

b) Kurumlar vergisi oranının indirimli hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak kurumlar vergisi oranının indirimli uygulamasına ilişkin tutarlar, düzenlenecek tablolarda ayrıntılı olarak gösterilmelidir.

       C) Sanayi Sicil Belgesini Haiz Ve Fiilen Üretim Faaliyetiyle İştigal Eden Kurumların Münhasıran Üretim Faaliyetinden Elde Ettikleri Kazançları İçin Kurumlar Vergisi Oranının İndirimli Uygulaması (5520 sayılı Kanun Madde 32/8) için:

a) Kurumlar vergisi oranının indirimli uygulaması şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• Kurumlar vergisi oranının indirimli uygulamasına ilişkin mevzuat,   

• Mükellefin, sanayi sicil belgesine sahip olma ve fiilen üretim faaliyetiyle iştigal etme şartlarını birlikte sağlayıp sağlamadığı,   

• Kurumlar vergisi oranının indirimli uygulamasının, mükellefin münhasıran üretim faaliyetinden elde ettiği kazançları için uygulanıp uygulanmadığı,   

• Mükellefin; üretim faaliyetinin yanı sıra diğer faaliyetlerinden elde ettiği kazançlarının da bulunması halinde, üretimden kaynaklanan ve indirim uygulanacak matrahın hesaplanma şekli, indirim oranının nasıl hesaplandığı, genel giderlerin dağılımı, kur farkı ve diğer gelirlerin durumu,  

• Üretim faaliyetinden elde edilen kazancın diğer mevzuat hükümleri kapsamında istisna ve/veya indirime konu edilip edilmediği,   

• Üretim faaliyetinden elde edilen kazanç için diğer mevzuat hükümleri kapsamında kurumlar vergisi oranının indirimli hesaplanıp hesaplanmadığı,   

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

b) Kurumlar vergisi oranının indirimli hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak kurumlar vergisi oranının indirimli uygulamasına ilişkin tutarlar, düzenlenecek tablolarda ayrıntılı olarak gösterilmelidir.

Ç) İndirimli Gelir/Kurumlar Vergisi Uygulaması (5520 sayılı Kanun Madde 32/A) için:

a) İndirimli gelir/kurumlar vergisi uygulama şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• İndirimli gelir/kurumlar vergisi uygulamasına ilişkin mevzuat,   

• Mükellefin sahip olduğu yatırım teşvik belgesi/belgelerinin tarih ve sayısı,  

• Yatırımın türü (Komple yeni, tevsi gibi) ve konusu,   

• Yatırıma katkı oranı ile vergi indirim oranı,  

• Teşvik belgesinin tamamlama vizesinin yapılıp yapılmadığı, yatırımın devam edip etmediği,   

• İmalat sanayiine yönelik düzenlenen yatırım teşvik belgelerinin bulunması halinde, mükellefin ilave indirim hakkının oranı,  

• Yatırıma başlama ve yatırımın bitiş tarihleri ile yatırım dönemi,   

• Dönemler itibariyle yapılan fiili yatırım harcaması tutarları, tevsi yatırımlarda indirimli gelir/kurumlar vergisi hesabında dikkate alınan sabit kıymetlerin icmal listesi,  

• Teşvik belgesindeki yatırıma katkı oranı, vergi indirim oranı, mükellefin tabi olduğu gelir/kurumlar vergisi oranı ve indirimli gelir/kurumlar vergisi oranı,  

• Mükellefin yatırımı imalat sanayine yönelik US-97 kodları kapsamında ise uygulanacak artırımlı indirim oranları,  

• İzleyen yıllarda yararlanılacak endeksleme tutarları için yapılan hesaplamalar,  

• Tevsi yatırımı bulunması durumunda, buna ilişkin hesaplama tablosu,  

• İndirim uygulamasının gelir/kurumlar vergisi matrahı ile ödenecek gelir/kurumlar vergisini ne şekilde etkilediğine ilişkin açıklama ve hesaplamalar,  

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

b) İndirimli kurumlar vergisinin hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak indirimli kurumlar vergisi uygulamasına ilişkin tutarlar, düzenlenecek tablolarda ayrıntılı olarak gösterilmelidir.

16- Yerel Ve Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi Uygulaması (5520 sayılı Kanun Ek Madde 1,2,3,4,5,6,7,8,9,10,11,12,13 ve Geçici Madde 17) için:

a) Yerel ve küresel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi uygulaması şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler  

• Konsolide hasılat sınırının karşılanıp karşılanmadığının tespiti (5520 sayılı Kanun Ek Madde 1) için; konsolide hasılat sınırının karşılanıp karşılanmadığının tespitine ilişkin mevzuat,  

• Avro cinsinden ifade edilen konsolide hasılat sınırının Türk lirası karşılığının doğru tespit edilip edilmediği,  

• Hesap döneminin 12 aydan farklı olması durumunda konsolide hasılat sınırının karşılanıp karşılanmadığının tespiti,  

• Yerel ve küresel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi kapsamında vergi yükünün hesaplanması (5520 sayılı Kanun Ek Madde 5/11) için; işletme bazlı kazanç veya zararın doğru hesaplanıp hesaplanmadığı,  

• Düzeltilmiş kapsanan vergilerin doğru hesaplanıp hesaplanmadığı,  

• İşletme bazlı kazanç veya zarar ile kapsanan vergilerin bağlı işletmeler arasında doğru tahsis edilip edilmediği,  

• Yerel ve küresel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi hesaplaması (5520 sayılı Kanun Ek Madde 6) için; reel ekonomik faaliyete dayalı kazanç indirim tutarının doğru hesaplanıp hesaplanmadığı,  

• Yerel ve küresel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi matrahının doğru hesaplanıp hesaplanmadığı,  

• Yerel ve küresel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi oranının doğru hesaplanıp hesaplanmadığı,  

• Ek cari dönem yerel ve küresel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi tutarının doğru hesaplanıp hesaplanmadığı,  

• Güvenli limanlar ve De Minimis uygulamasının şartları (5520 sayılı Kanun Ek Madde 2/1-g, Ek Madde 17/1 ve Ek Madde 5/8) için; ülke bazlı raporlama (CbCR) güvenli limanı şartlarının sağlanıp sağlanmadığının tespiti,  

• Yetersiz vergilendirilen ödemeler (UTPR) güvenli limanı şartlarının sağlanıp sağlanmadığının tespiti,  

• Yerel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi (QDMTT) güvenli limanı şartlarının sağlanıp sağlanmadığının tespiti,  

• De Minimis (Hasılat ve kazanç tutarının belirli sınırların altında kalması) uygulamasının şartlarının sağlanıp sağlanmadığının tespiti,  

• Uluslararası deniz taşımacılığı kazanç istisnası (5520 sayılı Kanun Ek Madde 3/5, Ek Madde 3/6, Ek Madde 3/7 ve Ek Madde 3/8) için; uluslararası deniz taşımacılığı kazanç istisnası kapsamına giren faaliyetlerin doğru tespit edilip edilmediği,  

• Uluslararası deniz taşımacılığı faaliyeti ile bağlantılı olarak gerçekleştirilen faaliyetlerin doğru tespit edilip edilmediği,  

• Uluslararası deniz taşımacılığı faaliyeti ile bağlantılı olarak gerçekleştirilen faaliyetlerden elde edilen kazançlara ilişkin istisna sınırının aşılıp aşılmadığının tespiti,  

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

b) Yerel ve küresel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi uygulaması tutarının hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak düzenlenecek tablolarda hesaplanan tutarlar ayrıntılı olarak gösterilecektir.

17- Ar-Ge Ve Tasarım İndirimleri (5746 sayılı Kanun) için:

a) İndirim şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• İndirime ilişkin mevzuat,   

• Mükellefin indirimden yaralanabilecek hukuki statüde olup olmadığı,   

• Yürütülen projelere ilişkin bilgiler,  

• Ar-Ge ve tasarım indirimine konu olan harcamaların ana gruplar itibarıyla yıllık tutarları ve ayrıntılı dökümünü gösteren liste,  

• Çalışanların projelerde görev aldığı süreler, ücretleri, gelir vergisi stopaj teşvikine konu edilen vergi tutarlarını gösteren liste ile desteklenecek programlardan mezunların sayıları ve nitelikleri ile bu personele sağlanan desteğe ilişkin bilgi ve belgeler,  

• Dışarıdan alınan test, laboratuvar, analiz danışmanlık, ekspertiz ve benzeri hizmetlere ilişkin olarak, hizmet sağlayan kişi/kurum adı, T.C. kimlik numarası/vergi kimlik numarası, alınan hizmetin mahiyeti, fatura tarihi ve numarası, tutarı, stopaj ve KDV tutarına ilişkin liste,  

• Sözleşme çerçevesinde siparişe dayalı olarak yürütülen Ar-Ge, yenilik veya tasarım faaliyetlerine ilişkin Ar-Ge ve tasarım merkezlerince verilecek Ar-Ge ve tasarım indirimi tutarlarını gösteren liste,  

• Aktifleştirilen ve/veya doğrudan gider yazılan harcamalara ilişkin bilgiler,  

• Varsa önceki dönemden devreden veya sonraki döneme devreden tutarlar,   

• Mükellefin, hesaplanan indirim için diğer mevzuat hükümleri kapsamında indirimden yararlanıp yararlanmadığı,   

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

b) İndirim tutarının hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak 5746 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat kapsamında ne kadar indirime hak kazanıldığıdüzenlenecek tablolarda ayrıntılı olarak gösterilecektir.

18- Teknogirişim Sermaye Desteği İndirimi (5746 sayılı Kanun) için:

a) İndirim şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• İndirime ilişkin mevzuat,   

• Teknogirişim sermaye desteği sağlanan girişimciye ilişkin bilgiler (Adı, soyadı, T.C. kimlik numarası, adres, iletişim bilgileri gibi),  

• Teknogirişim sermayesi desteğine konu projeye ilişkin bilgiler,  

• Sağlanan teknogirişim sermaye desteğinin tutarı, indirim olarak dikkate alınacak tutarın mevzuatta belirlenen sınırı aşıp aşmadığı, girişimci tarafından belirlenen sürede ilgili projenin finansmanında kullanılıp kullanılmadığı,   

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

b) İndirim tutarının hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak 5746 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat kapsamında ne kadar indirime hak kazanıldığıdüzenlenecek tablolarda ayrıntılı olarak gösterilecektir.

19- Teknokent Sermaye Desteği İndirimi (4691 sayılı Kanun) için:  

a) İndirim şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• İndirime ilişkin mevzuat,   

• Teknokent sermaye desteği sağlanan işletmeye ilişkin bilgiler (Adı, soyadı/ünvanı, T.C.kimlik numarası/vergi kimlik numarası, adresi, sermayesi, iletişim bilgileri gibi.),  

• Teknokent sermaye desteğinin, işletmenin kuruluşu veya kuruluş sonrasında ortak olmak suretiyle mi sağlandığı,   

• Teknokent sermaye desteğinin tutarı, indirim olarak dikkate alınacak tutarın mevzuatta belirlenen sınırı aşıp aşmadığı, tutarın mevzuatta belirlenen süre boyunca destek sağlanan işletmede kalıp kalmadığı,   

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

b) İndirim tutarının hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak 4691 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat kapsamında ne kadar indirime hak kazanıldığıdüzenlenecek tablolarda ayrıntılı olarak gösterilecektir.

20- Yatırım İndirimi İstisnası (193 sayılı Kanunun Geçici Madde 61 inci Maddesi Kapsamında Tevkifata Tabi Olmayanlar) (193 sayılı Kanun) için:  

a) İstisna şartlarının sağlanmasına ilişkin tespitler

• İstisnaya ilişkin mevzuat,   

• Mükelleflerin kayıtlarının hesaplanan ve yararlanılan yatırım indirimi istisnası tutarlarının yıllar itibariyle takibini yapacak şekilde tutulup tutulmadığı,  

• Yatırım dönemine ilişkin bilanço ve gelir tabloları,  

• Yatırıma ilişkin genel bilgiler,  

• Yatırım indiriminin safi kazanca uygulanıp uygulanmadığı,  

• Tasdik işlemine konu istisnanın 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun Ek 1-6 ncı maddelerinde yapılan düzenlemelere göre uygulanacak olması halinde, istisnaların gelir vergisi tevkifatına tabi tutulup tutulmadığı,  

• Yatırım indirimine konu aktif değerin mükellef faaliyetinde kullanılıp kullanılamayacağı,  

• Amortismana tabi iktisadi kıymetin yatırım indirimine konu olup olmadığı ve buna ilişkin belgelerin ayrıntılı listesi ile tutarları,  

• Yatırım indirimine konu aktif değerlerin yeni ve kullanıma hazır vaziyette olup olmadığı,  

• Yatırım indiriminin hesaplanmasında yatırım indirimine konu amortismana tabi iktisadi kıymetlerin maliyet bedelinin %40'ının esas alınıp alınmadığı,  

• Kurumların, birleşme, devir veya nev'i değişikliklerinde, birleşme, devir ve nev'i değişikliğinin 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun ilgili maddelerinde öngörülen şekilde yapılıp yapılmadığı, yatırım indiriminden yararlanma şartlarının mevcut olup olmadığı,  

• Açılan akreditif için yatırım indirimi uygulanıp uygulanmadığı,  

• Yararlanılacak yatırım indirimi istisnası tutarı ve hesaplama şekli,   

• Yatırım indirimi istisnasının 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 19 uncu maddesine mi yoksa bundan önceki düzenlemeye göre mi yapıldığı hususunda gerekli ayrımın yapılıp yapılmadığı,  

• İlgili mevzuat uyarınca yer verilmesi gereken ve gerekli görülen diğer hususlar.  

b) İstisna tutarının hesaplanması

Yukarıdaki açıklamalar ve gerekli diğer hususlar dikkate alınarak düzenlenecek tablolarda hesaplanan istisna tutarı ayrıntılı olarak gösterilecektir.

21- Yıllık Gelir Vergisi Beyannamesinin; "Beyan Edilecek Gelirden İndirim" Başlıklı Bölümünde Yer Alan "Diğer İndirimler" İle "İstisna Edilen Kazançlara İlişkin Bildirim" Başlıklı Bölümünde Yer Alan "Diğer İstisnalar" (193 sayılı Kanun ile Diğer Kanunlar) için:

İlgili Kanun ve ikincil mevzuata açık olarak yer verilerek istisna, indirim ve uygulama şartları ile gerekli diğer hususlar dikkate alınarak düzenlenecek tablolarda hesaplananistisna, indirim ve/veya uygulama tutarları ayrıntılı olarak gösterilecektir.

22- Yıllık Kurumlar Vergisi Beyannamesinin;  "Zarar Olsa Dahi İndirilecek İstisna Ve İndirimler" Başlıklı Bölümünde Yer Alan "Diğer İndirimler Ve İstisnalar" Satırı İle "Kazancın Bulunması Halinde İndirilecek İstisna Ve İndirimler" Başlıklı Bölümünde Yer Alan "Diğer İndirimler" (5520 sayılı Kanun ile Diğer Kanunlar) için:  

İlgili Kanun ve ikincil mevzuata açık olarak yer verilerek istisna, indirim ve uygulama şartları ile gerekli diğer hususlar dikkate alınarak düzenlenecek tablolarda hesaplananistisna, indirim ve/veya uygulama tutarları ayrıntılı olarak gösterilecektir.

B. İstisna, indirim ve/veya uygulamanın ………  hesap dönemi gelir/kurumlar vergisine etkisi  

       Bu bölümde, yukarıda yapılan açıklama ve hesaplamaların gelir/kurumlar vergisi matrahını ve gelir/kurumlar vergisini ne şekilde etkilediği, gelir/kurumlar vergisi hesaplama tablosu ile gösterilecektir.   

C. İstisna, indirim ve/veya uygulama neticesinde gelecek dönem vergi beyanlarını etkileyecek hususlar   

       Gelecek dönemlere devreden tutarlar veya haklar var ise bu bölümde yer verilecektir.  

Ç. Diğer Hususlar  

       Bu bölümde, varsa yeminli mali müşavir tarafından raporda değerlendirilmesi uygun görülen diğer hususlara yer verilecektir.  

IV- SONUÇ:  

       Yeminli mali müşavir, mükellefin ilgili dönem hesaplarının istisna, indirim ve/veya uygulamalar yönünden incelenmesi neticesinde, fiili durumun, muhasebe kayıtlarının ve belgelerin ilgili mevzuata uygunluğunun araştırıldığını belirterek, beyan edilen kazançtan istisna, indirim ve/veya uygulama nedeni ile vergi dışı bırakılan tutarların/indirilecek verginin ne kadar olduğu, yerel ve küresel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi uygulaması nedeniyle yapılan hesaplama ve kayıtlar ile düzenlenen mali tabloların doğruluğu konusundaki görüşünü kesin olarak ifade edecektir.  

      YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİR  

  Adı Soyadı    
İmza – Mühür